Zeearend Lepelaarplassen_Geert Smit.jpg

Vogeleilanden Lepelaarplassen

Herstel van de vogeleilanden in de Lepelaarplassen in Almere

   

Het Flevo-landschap werkt aan herstel van de twee vogeleilanden in de Lepelaarplassen in Almere. Dat is belangrijk om weer meer rust- en broedgebied voor vogels te krijgen. Ook verbeteren deze werkzaamheden de leefomstandigheden voor vissen en ander waterleven. En dat betekent ook weer meer voedsel voor vogels en bijvoorbeeld vleermuizen. Het terug op grootte brengen van de eilanden versterkt zo over de hele linie de natuurkwaliteit.

Vogeleiland Lepelaarplassen voor de werkzaamheden_foto Van Aalsburg 30-08-2021Het project draait om de eilanden in de Grote plas in de Lepelaarplassen. Deze zijn vooral goed te zien vanuit de vogelkijkhut Lepelaar, de grote kijkhut vlakbij het Trekvogelpad. De Lepelaarplassen zijn Natura 2000-gebied en één van de vier kerngebieden van Nationaal Park Nieuw Land.

Wat doen we precies?

Door golfslag en afkalving resteert van de eilanden in totaal nog slechts zo'n 150 vierkante meter. Dat mag zeker tien keer meer worden.

Specialisten bouwen aan de huidige eilandenrestanten constructies vast van natuurlijke materialen als wilgentenen, sisaldoek, touw en grond uit de plas. Deze werkwijze is in de basis heel oud. Het is gebaseerd op zinkstukken van wiepen, ofwel afgestorven wilgentenen. De toepassing in natuureilanden is echter innovatief en niet eerder gedaan. Het is ‘building with nature’ waar deze tijd om vraagt. Met de wiepenstukken kunnen de bouwers de eilanden vergroten. Bovendien zijn de eilanden ook weer voor lange tijd beschermd tegen erosie. Het vlechtwerk van het grote nieuwe eiland is 1.80 tot 2.00 meter hoog en rust op de bodem, een stukje naast het grootste restant. Bij het voorste, kleinste eilandrestant komt het vlechtwerk bovenop wat er nog rest van het eiland.

Wiepen voor vogeleilanden Lepelaarplassen, foto Van Aalsburg 30-08-2021 Varende kraan, Lepelaarplassen, foto Van Aalsburg 16-08-2021 Wiepen vlechten, Lepelaarplassen, herstel vogeleilanden, foto Van Aalsburg 02-09-2021

Het grootste restant conserveren we met een versteviging rondom. Tot slot bouwen we naast het restant van het kleine eiland nog een luwtestructuur op. Dit is een rijshouten beschoeiing in halfronde vorm, aan de kant waar de meeste wind vandaan komt, het zuidwesten. Dit biedt extra schuilplaats voor onderwaterleven en extra bescherming tegen de golfslag. Aan de luwtezijde (noordoostelijk dus) loopt het eiland al vlak af en komt een rijshouten beschoeiing ter bescherming.

Werkzaamheden duren tot november

De werkzaamheden zijn in augustus gestart en zijn in november klaar. We starten dus pas na het broedseizoen en werken in een relatief ‘luwe’ periode, om zo min mogelijk impact op de natuur te hebben. We werken wel in het zicht van de vogelkijkhut. Aanvoer van materieel en materialen gaat zoveel mogelijk over het water. Via deze website, onze nieuwsbrief, Facebook en Twitter houden we u op de hoogte van de werkzaamheden.

Eind september maakte Omroep Flevoland opnames op de eilanden in aanbouw.

Hoe gaan de eilanden eruit zien?

Vanuit de vogelkijkhut gezien krijgt het voorste eiland een schelpenlaag waar onder meer kluut, bontbekplevieren en visdief op kunnen gaan broeden. Het achterste eiland krijgt riet- en wilgenaanplant om nesten van bijvoorbeeld lepelaar, roerdomp, kiekendieven en kleine rietvogels mogelijk te maken. Het riet dat we aanplanten komt van elders in de Lepelaarplassen; een riettransplantatie dus.

(tekst gaat verder onder de afbeelding)

plevieren_plovers-1839291_1920_pixabay.jpg

Waarom deze investering in de Lepelaarplassen?

De Lepelaarplassen horen tot het netwerk van onmisbare natuurgebieden in Europa (Natura 2000). De eilanden in dit moerasgebied zijn heel belangrijk als rust- en broedgebied voor vogels. Ze zijn hier veilig voor roofdieren zoals vossen. Door harde wind die golfslag veroorzaakt erodeerde de eilanden en verloren ze een groot deel van hun functionaliteit. Herstel is dus belangrijk voor de instandhoudingsdoelstellingen in dit bijzondere natuurgebied.

Waarom is dit ook goed voor de waterkwaliteit en onderwaternatuur?

In het water wervelt nu veel slib op. Dat maakt het water troebel. In helderder water groeien waterorganismen beter. Ook biedt de constructie vluchtplaatsen voor kleine en jonge dieren, zoals vissen. Doordat hun leefgebied verbetert, zijn er meer aquatische insecten en vissen te verwachten. En daar zullen op hun beurt bijvoorbeeld vogels en andere dieren hoger in voedselpyramide wel bij varen. Zie je de zwaluwen al over het water scheren?

Lepelaarplassen, vogeleiland in aanbouw, luchtfoto 2021-09-21

Bovenaanzicht vogeleilanden in aanbouw, foto ihkv monitoring aanleg.

Hoe zijn de vogeleilanden in de Lepelaarplassen ooit ontstaan?

Voor de bouw van de Oostvaardersdijk tijdens de aanleg van de Zuidelijke Flevopolder, is hier zand gewonnen in zogenaamde zuigerputten. In deze lagere delen liep als vanzelf water, en daarin is tijdens de verdere aanleg van de polder weer grond gestort die elders over was, zonder specifiek plan of doel. Dit stuk nieuwe land had toen ook nog geen bestemming. Een deel hiervan bleef boven het water uitsteken en vormde zo een eiland in de meest oostelijke plas (nu: Grote plas). Meer over de geschiedenis van de Lepelaarplassen.

Financiering en realisatie

Het Flevo-landschap realiseert dit project in samenwerking met advies- en ingenieursbureau TAUW en aannemer Van Aalsburg B.V. Het project is mede mogelijk dankzij giften, Coalitie Blauwe Hart Natuurlijk en een bijdrage uit het Europees Landbouwfonds voor Plattelandsontwikkeling (ELFPO): Europa investeert in zijn platteland.

EU flag_yellow_low     Tauw logo thumbVan Aalsburg Logo 

Doneer voor meer vierkante meters vogeleiland in de Lepelaarplassen!

Het is code rood voor de veilige rust- en nestplaatsen op de vogeleilanden in de Lepelaarplassen in Almere. Door golfafslag zijn de eilanden in de afge­lopen jaren zo goed als verdwenen. Daarom komen we nu in actie. Met uw steun kunnen we de vogeleilanden herstellen en vergroten. Samen bouwen we weer een veilige rust- en broedplek op voor de lepelaar, visdief en vele andere vogels. 

Helpt u mee? Elke bijdrage is welkom!

Giftvoorbeeld_1.jpgGiftvoorbeeld_2.jpgGiftvoorbeeld_3.jpgGiftvoorbeeld_4.jpg